Quan trắc là gì? Khái niệm & lợi ích của việc quan trắc

Có bao giờ bạn tự hỏi, liệu thế giới xung quanh chúng ta có những điều gì đang xảy ra? Trong môi trường sống của chúng ta hàng ngày, không khí mà ta đang hít thở, nguồn nước chúng ta đang sử dụng bao gồm những thành phần nào?  

Hãy cùng AQUACO tìm hiểu quan trắc là gì? Có những loại nào, để lý giải cho câu hỏi trên và cùng chúng mình trả lời câu hỏi tại sao nên lắp đặt những trạm quan trắc môi trường nhé! 

 

1. Khái niệm quan trắc là gì: 

Quan trắc là quá trình cực kỳ quan trọng, liên quan đến việc thu thập, phân tích và giải thích dữ liệu để hiểu rõ hơn về thế giới xung quanh ta. Nó bao gồm các thành phần môi trường tự nhiên như: đất, nước, không khí, thời tiết, khí hậu. Ngoài ra nó còn bao gồm các hoạt động nhân tạo như giao thông và ô nhiễm môi trường. 

Với sự tiến bộ của công nghệ, quan trắc ngày càng trở nên chính xác - toàn diện hơn, cho phép chúng ta thu thập dữ liệu liên tục, định kỳ và tức thì. Nó giúp chúng ta phát hiện ra những diễn biến đang tác động liên tục đến môi trường từ đó đưa ra những quyết định thông minh hơn trong mọi lĩnh vực của xã hội. 

2. Có bao nhiêu loại quan trắc?

Tính tới thời điểm hiện tại, dựa trên những đặc điểm - hình thức thực hiện các phương thức quan trắc, người ta chia quan trắc thành 7 loại chính:  

2.1. Quan trắc không khí

Quan trắc không khí là quá trình đo lường và phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng không khí, bao gồm tiếng ồn, độ rung, nồng độ của các khí như CO2, NO2, SO2. Điều này giúp chúng ta nhận diện mức độ ô nhiễm và tác động của nó đối với môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe con người. 

2.2. Quan trắc đất

Quan trắc đất là quá trình đánh giá chất lượng đất và kiểm tra mức độ ô nhiễm. Các chỉ tiêu thường được xem xét bao gồm nồng độ kim loại nặng, hàm lượng hữu cơ, độ pH, mức độ nhiễm mặn, giúp xác định tính màu mỡ và sự an toàn của đất cho nông nghiệp, cư trú. 

2.3. Quan trắc nước

Quan trắc nước là hoạt động đo lường các thông số quan trọng như pH, COD, BOD, nitrat, phosphat, amoni, kim loại nặng. Điều này không chỉ giúp đánh giá chất lượng nước mà còn phản ánh tác động của nó đến môi trường sống và sức khỏe cộng đồng, từ đó hỗ trợ việc quản lý nguồn nước bền vững, an toàn. 

2.4. Quan trắc chất thải

Quan trắc chất thải là quá trình giám sát và đánh giá tác động của các nguồn xả thải công nghiệp, y tế, sinh hoạt đối với môi trường. Qua đó, cung cấp thông tin cần thiết để quản lý cũng như là giảm thiểu rủi ro ô nhiễm, bảo vệ sức khỏe cộng đồng, hệ sinh thái. 

2.5. Quan trắc tiếng ồn

Quan trắc tiếng ồn là việc đo lường mức độ tiếng ồn trong môi trường, dựa trên các chỉ tiêu như cường độ âm (đo bằng decibel), tần số (đo bằng Hertz), và thời gian tiếp xúc. Quan trắc tiếng ồn giúp đánh giá tác động của tiếng ồn đến sức khỏe - chất lượng cuộc sống của con người. 

2.6. Quan trắc phổ

Quan trắc phổ là quá trình đánh giá phổ phản xạ từ các vật thể trong không gian, dựa trên các chỉ tiêu như bước sóng, cường độ, phân bố năng lượng của ánh sáng. Điều này giúp xác định thành phần hóa học và tình trạng vật lý của các vật thể từ xa. 

2.7. Quan trắc khí quyển

Quan trắc khí quyển là hoạt động thu thập dữ liệu về khí quyển để cung cấp thông tin về biến đổi khí hậu toàn cầu. Các chỉ tiêu thường được theo dõi bao gồm nồng độ khí nhà kính, bụi mịn, ozon, các chất ô nhiễm khác. Bên cạnh đó nó cũng đo lường các yếu tố khí tượng như nhiệt độ, độ ẩm, và áp suất không khí. Điều này giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về cách thức khí quyển ảnh hưởng đến khí hậu, môi trường sống của chúng ta. 

Quan tắc chất lượng nguồn nước

Quan trắc chất lượng nguồn nước 

Xem ngay Hệ thống quan trắc nước thải

Xem ngay Hệ thống quan trắc nước mặt 

Xem ngay Hệ thống quan trắc nước cấp

3. Lợi ích kinh tế của việc lắp đặt trạm quan trắc môi trường

Việc lắp đặt các trạm quan trắc môi trường không chỉ cải thiện chất lượng sống mà còn mang lại lợi ích kinh tế đáng kể. Các trạm này cung cấp dữ liệu liên tục về chất lượng không khí, nước, đất, giúp phát hiện và phản ứng nhanh chóng với các vấn đề môi trường. Điều này giảm thiểu chi phí y tế do ô nhiễm gây ra đồng thời tăngcường sức khỏe cộng đồng. 

Ngoài ra, thông tin từ các trạm quan trắc hỗ trợ việc lập kế hoạch và phát triển đô thị, giúp các nhà hoạch định chính sách đưa ra quyết định dựa trên bằng chứng, từ đó tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực và cơ sở hạ tầng. Điều này không chỉ tăng cường hiệu quả kinh tế mà còn thu hút đầu tư vào các dự án xanh, thúc đẩy nền kinh tế bền vững. 

Các trạm quan trắc cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giáo dục cộng đồng về môi trường, nâng cao nhận thức, thúc đẩy hành vi tiêu dùng có trách nhiệm. Dữ liệu thu thập được còn giúp các doanh nghiệp phát triển sản phẩm - dịch vụ thân thiện với môi trường, mở ra cơ hội kinh doanh mới, tạo ra nhiều công ăn việc làm. 

Cuối cùng, việc quan trắc môi trường còn giúp đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật, giảm thiểu rủi ro pháp lý cho các tổ chức - doanh nghiệp, đồng thời cải thiện hình ảnh, uy tín của họ trong mắt công chúng và các bên liên quan. Đây là những lợi ích to lớn, chứng minh rằng việc đầu tư vào quan trắc môi trường là hợp lý và cần thiết cho sự phát triển kinh tế lâu dài. 

4. Những đối tượng nào cần phải lắp đặt trạm quan trắc môi trường

Các trạm quan trắc môi trường cần được lắp đặt bởi các cơ quan chính phủ, tổ chức nghiên cứu, doanh nghiệp, cộng đồng địa phương.  

  • Chính phủ cần lắp đặt để giám sát chất lượng môi trường, đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn - quy định.  
  • Tổ chức nghiên cứu sử dụng dữ liệu từ các trạm để phân tích xu hướng và tác động môi trường.  
  • Doanh nghiệp cần quan trắc để kiểm soát tác động của hoạt động sản xuất, tránh rủi ro pháp lý.  
  • Cộng đồng địa phương có thể sử dụng thông tin để nâng cao nhận thức, thúc đẩy hành vi bảo vệ môi trường. 

5. Tại sao phải thực hiện quan trắc môi trường? 

Việc quan trắc môi trường là cần thiết để: 

  • Phát hiện sớm các vấn đề ô nhiễm, giúp can thiệp kịp thời, giảm thiểu tác động xấu đến sức khỏe cộng đồng, hệ sinh thái. 
  • Hỗ trợ quyết định trong quản lý môi trường, từ việc lập kế hoạch sử dụng đất đến phát triển cơ sở hạ tầng và chính sách công cộng. 
  • Tối ưu hóa nguồn lực bằng cách cung cấp dữ liệu để đánh giá hiệu quả các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm và quản lý rủi ro. 
  • Nâng cao nhận thức và trách nhiệm môi trường trong cộng đồng, qua đó khuyến khích mọi người tham gia vào việc bảo vệ môi trường. 
  • Đáp ứng yêu cầu pháp lý liên quan đến bảo vệ môi trường và báo cáo về tình trạng môi trường cho các cơ quan quản lý. 
  • Quan trắc môi trường không chỉ là trách nhiệm mà còn là cơ hội để mỗi tổ chức, cá nhân góp phần vào một tương lai bền vững hơn. Đây là lý do tại sao việc lắp đặt và thực hiện quan trắc môi trường là hết sức quan trọng.

Trạm quan trắc nước mặt tự động trên kênh Xà No - Hậu Giang

Trạm quan trắc nước mặt tự động trên kênh Xà No - Hậu Giang

Với bài viết trên, hy vọng AQUACO sẽ giúp người đọc hiểu rõ hơn về quan trắc là gì. Không chỉ đơn giản là trách nhiệm mà đây còn là nhu cầu cấp thiết để bảo vệ môi trường tốt hơn. Việc có thể nhìn nhận rõ hơn về tình trạng môi trường sống thông qua quan trắc sẽ giúp các doanh nghiệp tìm ra những biện pháp can thiệp kịp thời nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng và đóng góp vào sự phát triển bền vững.  

Với sự uy tín và kinh nghiệm hàng đầu, AQUACO là đơn vị cung cấp dịch vụ quan trắc cùng các hệ thống, thiết bị hiện đại sẽ đảm bảo mức độ đo lường chính xác cao nhất. Thế nên, hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn miễn phí và nhận mức giá tốt nhất trên thị trường. 

Thông tin chi tiết về AQUACO vui lòng xem tại đây: 

Công ty cổ phần thiết bị công nghệ AQUA 

Trụ sở chính:  Số 23 Đường Số 4, Cư Xá Chu Văn An, Phường 26, quận Bình Thạnh, TP.HCM.

Văn phòng Hà Nội: Phòng 3A5, Lô B15D13 Khu Đô thị mới Cầu Giấy, Phường Dịch Vọng, Quận Cầu Giấy, Hà Nội.

Văn phòng Đà Nẵng: 28 Thanh Lương 20, P. Xuân Hoà, Q. Cẩm Lệ, Thành phố Đà Nẵng.

Hotline:  0909 246 726 

Tel: 028 6276 4726 

Email: info@aquaco.vn 


Tin tức liên quan

CÁC NGUỒN PHÁT SINH NƯỚC THẢI TRONG NHÀ MÁY NHIỆT ĐIỆN VÀ CÁCH KIỂM SOÁT HIỆU QUẢ
CÁC NGUỒN PHÁT SINH NƯỚC THẢI TRONG NHÀ MÁY NHIỆT ĐIỆN VÀ CÁCH KIỂM SOÁT HIỆU QUẢ

22 Lượt xem

Trong quá trình vận hành, nhà máy nhiệt điện phát sinh nhiều dòng nước thải khác nhau từ hệ thống làm mát, lò hơi, xử lý nước cấp đến các hoạt động bảo trì và sinh hoạt. Mỗi nguồn thải có đặc tính ô nhiễm riêng và tiềm ẩn rủi ro nếu không được kiểm soát chặt chẽ. Việc nhận diện đúng các nguồn phát sinh nước thải và áp dụng giải pháp kiểm soát phù hợp không chỉ giúp nhà máy vận hành ổn định mà còn đảm bảo tuân thủ các quy định nghiêm ngặt về môi trường.

NẾU ĐÃ LẮP ĐẶT TRẠM QUAN TRẮC TỰ ĐỘNG DOANH NGHIỆP CÓ CẦN QUAN TRẮC ĐỊNH KỲ NỮA KHÔNG?
NẾU ĐÃ LẮP ĐẶT TRẠM QUAN TRẮC TỰ ĐỘNG DOANH NGHIỆP CÓ CẦN QUAN TRẮC ĐỊNH KỲ NỮA KHÔNG?

40 Lượt xem

Trong bối cảnh quản lý môi trường ngày càng thắt chặt, nhiều doanh nghiệp đã đầu tư hệ thống quan trắc nước thải tự động, liên tục để giám sát 24/7. Tuy nhiên, một câu hỏi lớn thường xuyên được đặt ra: “Đã có dữ liệu online truyền trực tiếp về Sở Tài nguyên và Môi trường, liệu doanh nghiệp còn cần phải quan trắc định kỳ nữa hay không?”

TOP 4 THƯƠNG HIỆU THIẾT BỊ QUAN TRẮC NƯỚC HÀNG ĐẦU THẾ GIỚI TẠI VIỆT NAM
TOP 4 THƯƠNG HIỆU THIẾT BỊ QUAN TRẮC NƯỚC HÀNG ĐẦU THẾ GIỚI TẠI VIỆT NAM

57 Lượt xem

Việc lựa chọn thiết bị quan trắc nước tự động là khâu quan trọng nhất khi xây dựng hệ thống quản lý môi trường tại nhà máy. Một hệ thống thiết bị tốt giúp doanh nghiệp báo cáo số liệu chính xác về Sở NNMT, đây là công cụ để kiểm soát chất lượng nước thải, tránh các rủi ro về pháp lý và xử phạt hành chính cao.

Bài viết này sẽ phân tích chi tiết ưu điểm của 4 thương hiệu thiết bị hàng đầu thế giới đang có mặt tại Việt Nam giúp bạn tìm ra giải pháp phù hợp nhất với điều kiện thực tế của doanh nghiệp

Các chỉ tiêu bắt buộc quan trắc khi dùng nước ngầm sản xuất nước uống đóng chai
Các chỉ tiêu bắt buộc quan trắc khi dùng nước ngầm sản xuất nước uống đóng chai

166 Lượt xem

Nước ngầm là nguồn đầu vào phổ biến trong sản xuất nước uống đóng chai, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro về chất lượng nếu không được kiểm soát đúng cách. Các doanh nghiệp không chỉ cần đảm bảo chất lượng nước thành phẩm mà còn phải thực hiện quan trắc nước đầu vào theo đúng quy định pháp luật. Việc này giúp doanh nghiệp tuân thủ quy định pháp luật, đảm bảo sự ổn định của hệ thống xử lý và chất lượng sản phẩm đầu ra.

CÁC LỖI THƯỜNG GẶP KHI QUAN TRẮC TỰ ĐỘNG NƯỚC MẶT VÀ CÁCH KHẮC PHỤC
CÁC LỖI THƯỜNG GẶP KHI QUAN TRẮC TỰ ĐỘNG NƯỚC MẶT VÀ CÁCH KHẮC PHỤC

204 Lượt xem

Trong bối cảnh chuyển đổi số ngành tài nguyên môi trường, hệ thống quan trắc nước mặt tự động đã trở thành công cụ đắc lực giúp giám sát chất lượng nguồn nước 24/7. Tuy nhiên, hệ thống này vận hành phức tạp và thường xuyên phát sinh các lỗi kỹ thuật làm gián đoạn số liệu hoặc sai lệch kết quả. 

Bài viết này sẽ phân tích chi tiết các nhóm lỗi phổ biến từ thiết bị cảm biến, hệ thống truyền dẫn đến quy trình vận hành và cung cấp giải pháp khắc phục hiệu quả nhất.

HACH SC1000 - GIẢI PHÁP QUẢN LÝ QUAN TRẮC NƯỚC THÔNG MINH
HACH SC1000 - GIẢI PHÁP QUẢN LÝ QUAN TRẮC NƯỚC THÔNG MINH

145 Lượt xem

Hiện nay, các yêu cầu về quan trắc chất lượng nước ngày càng chặt chẽ, các hệ thống giám sát cần đảm bảo đo lường chính xác, ổn định và dễ quản lý dữ liệu. Việc kết nối cảm biến, quản lý tập trung và mở rộng linh hoạt là yêu cầu quan trọng đối với các trạm quan trắc nước thô, nước cấp và nước thải. HACH SC1000 là bộ điều khiển trung tâm cho hệ thống quan trắc, cho phép kết nối đa cảm biến, quản lý dữ liệu tập trung và vận hành ổn định.

NGHỊ ĐỊNH 45/2022/NĐ-CP: MỨC PHẠT HÀNH CHÍNH MỚI NHẤT CHO VI PHẠM QUAN TRẮC MÔI TRƯỜNG
NGHỊ ĐỊNH 45/2022/NĐ-CP: MỨC PHẠT HÀNH CHÍNH MỚI NHẤT CHO VI PHẠM QUAN TRẮC MÔI TRƯỜNG

606 Lượt xem

Quan trắc môi trường tự động, liên tục là công cụ bắt buộc để kiểm soát chất lượng xả thải của các cơ sở sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, việc cố tình không lắp đặt, không vận hành hoặc nghiêm trọng hơn là làm sai lệch dữ liệu quan trắc đang trở thành một vấn đề nhức nhối. Để tăng cường răn đe, Chính phủ đã ban hành Nghị định 45/2022/NĐ-CP với các mức xử phạt hành chính, đặc biệt đối với các hành vi gian lận.

TÁC HẠI CỦA CÁC KIM LOẠI NẶNG VÀ CÁCH NHẬN BIẾT NGUỒN NƯỚC BỊ Ô NHIỄM - GIẢI PHÁP QUAN TRẮC NƯỚC CẤP ĐẾN TỪ HACH
TÁC HẠI CỦA CÁC KIM LOẠI NẶNG VÀ CÁCH NHẬN BIẾT NGUỒN NƯỚC BỊ Ô NHIỄM - GIẢI PHÁP QUAN TRẮC NƯỚC CẤP ĐẾN TỪ HACH

161 Lượt xem

Ô nhiễm kim loại nặng trong nước cấp ngày càng trở thành vấn đề đáng lo ngại tại Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh đô thị hóa nhanh, khai thác khoáng sản, công nghiệp luyện kim, sản xuất pin – ắc quy và chất thải sinh hoạt. Các kim loại như Asen (As), Chì (Pb), Cadimi (Cd), Thủy ngân (Hg), Crom (Cr6+)… có độc tính cao, khả năng tích lũy lâu dài và gây tác động nghiêm trọng đến sức khỏe con người.

HƯỚNG DẪN ĐO CHỈ TIÊU PHOTPHATE (PO₄³⁻) BẰNG THUỐC THỬ PhosVer 3 - PHƯƠNG PHÁP MOLYBDATE
HƯỚNG DẪN ĐO CHỈ TIÊU PHOTPHATE (PO₄³⁻) BẰNG THUỐC THỬ PhosVer 3 - PHƯƠNG PHÁP MOLYBDATE

146 Lượt xem

Phương pháp Molybdate (Ascorbic Acid Method) là kỹ thuật phổ biến nhất để xác định Photphate (Orthophosphate) trong nước. Khi Photphate phản ứng với molybdate trong môi trường axit và được khử bởi ascorbic acid, dung dịch sẽ chuyển sang màu xanh lam đặc trưng. Cường độ màu đo được bằng máy quang phổ tỷ lệ thuận với nồng độ Photphate.

Phương pháp này được sử dụng rộng rãi trong phân tích nước thải, nước mặt, nước cấp, nuôi trồng thủy sản và phòng thí nghiệm môi trường.

CÁC PHƯƠNG PHÁP ĐO AMONI TRONG PHÒNG LAB VỚI THIẾT BỊ HACH PHÙ HỢP
CÁC PHƯƠNG PHÁP ĐO AMONI TRONG PHÒNG LAB VỚI THIẾT BỊ HACH PHÙ HỢP

160 Lượt xem

Amoni (NH₄⁺/NH₃) là một trong những thông số quan trọng nhất khi đánh giá chất lượng nước cấp, nước mặt và nước thải, vì nồng độ Amoni cao có thể gây độc sinh học, tạo mùi vị khó chịu và dẫn đến phú dưỡng hóa nguồn nước. Trong bối cảnh yêu cầu quan trắc ngày càng nghiêm ngặt theo QCVN và các tiêu chuẩn quốc tế, việc lựa chọn phương pháp đo Amoni chính xác trong phòng thí nghiệm trở nên đặc biệt quan trọng.

CÁC CHỈ TIÊU QUAN TRỌNG TRONG HỆ THỐNG QUAN TRẮC NƯỚC NGẦM ONLINE THEO NGHỊ ĐỊNH MỚI NHẤT
CÁC CHỈ TIÊU QUAN TRỌNG TRONG HỆ THỐNG QUAN TRẮC NƯỚC NGẦM ONLINE THEO NGHỊ ĐỊNH MỚI NHẤT

140 Lượt xem

Trong bối cảnh nguồn nước ngầm tại Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức từ ô nhiễm và khai thác quá mức, các quy định mới từ Luật Tài nguyên nước, Nghị định 53/2024/NĐ-CP và Thông tư 52/2025/TT-BTNMT đã nhấn mạnh vai trò của quan trắc tự động online. Những thay đổi này nhằm đảm bảo dữ liệu thời gian thực, hỗ trợ cảnh báo sớm và quản lý bền vững nguồn tài nguyên nước.

Giải pháp EZ Series trong nước cấp: Giám sát Sắt, Mangan, Clo, Amoni liên tục – tuân thủ QCVN & NĐ 53/2024
Giải pháp EZ Series trong nước cấp: Giám sát Sắt, Mangan, Clo, Amoni liên tục – tuân thủ QCVN & NĐ 53/2024

131 Lượt xem

Trong lĩnh vực cấp nước, việc duy trì chất lượng nước ổn định và tuân thủ các quy chuẩn cùng định hướng quản lý nguồn nước theo Nghị định 53/2024/NĐ-CP là nhiệm vụ bắt buộc đối với mọi đơn vị vận hành. Những biến động liên tục của nguồn nước thô và yêu cầu giám sát ngày càng chặt chẽ đòi hỏi các nhà máy phải ứng dụng các giải pháp phân tích tự động, chính xác và minh bạch hơn.


Bình luận
  • Đánh giá của bạn
Đã thêm vào giỏ hàng